سوال 100051

با عرض سلام و تحیت.
دوست محترم!
سخن دوست شما تا حدی درست و تا حدی غلط است.
به طور کلی برای رسیدن به مدارج معنوی ـ و حتی اهداف مادی ـ باید از بسیاری از کارهای بیهوده و بی فایده پرهیز نمود. ولی این نه به این معنا است که هر طنز و شوخی ای بیهوده است. انسان برای این که بتواند کارهای جدی زندگیش را انجام دهد گاهی نیازمند شوخی و تفریح است. البته چه بهتر که این شوخی و تفریح همراه حکمت و بهره های معنوی هم باشد، ولی گاهی هم این میسر نیست. ما برای تجدید قوا نیاز به تفریح داریم.
قبول داریم که بسیاری از برنامه های تلویزیونی کم فائده و یا بی فائده اند، و انسان نمی بایست خود را تسلیم آن کند، ولی اگر به مقداری که انسان نیاز به تمدد اعصاب و خنده دارد، اگر با آن همراهی شود مشکلی ندارد.
نمی گوییم این انتخابی ایده آل است. چه بسا بتوان با جمع دوستان مؤمن و فرهیخته هدف رفع خستگی و تفریح را با درس حکمت همراه کرد؛ ولی اگر آن حاصل نیست، به عنوان ضرورت به مقدار نیاز با چنین برنامه هایی می توان نگاه کرد.
به طور کلی تفریحات سالم نه تنها ما را از مسیر ائمه بازنخواهد داشت، بلکه در این باره مدد رسان هم هست.
در روایت آمده است که شخص باید اوقات خود را به چهار قسمت تقسیم کند، و در این میان بخشی را به تفریح اختصاص دهد، و اگر این قسمت نباشد او در اطاعت خداوند نیز ناتوان خواهد شد.(تحف العقول، ص409)
در سیره حضرت علی هست که ایشان انسان شوخ طبعی بوده اند. شوخی های حضرتش البته آمیخته با حکمت بوده است، ولی همین نشان می دهد که انسان مؤمن نیاز به تفریح و شوخی هم دارد، و این منافاتی با سیر معنوی انسان ندارد.
رفتن به مهمانی نیز اگر موجب معصیت نشود، خالی از فایده نیست؛ خصوصا اگر دیدار با اقوام و نزدیکان باشد، که صله رحم نیز محسوب می شود.
این تصور غلطی است که بعضی دارند که معنویت یعنی بی اعتنایی افراطی به دنیا و عدم توجه به نیازهای طبیعی انسان. جسم و مادیات ابزاری هستند برای آن که روح مقاومت و تحمل سیر معنوی را داشته باشد. برای حفظ جسم گاه باید شوخ طبع هم بود، طنز هم شنید؛ و چه بهتر که طنز ما هم حکمت آمیز باشد.
یک نکته هم خوب است در آخر متذکر شویم؛ و آن این که طنز در حقیقت سخن جدی در قالب شوخی و مزاح است. این می تواند همان آمیختگی مزاح و حکمت باشد. البته متأسفانه در برنامه های تلویزیون کمتر به مصداق واقعی طنز برمی خوریم.
برای شما آرزوی موفقیت و بهروزی داریم.
مشاوره مذهبی ـ قم.
باستانی.