ناشناس
سوال 289687
بسمه تعالی <br>با عرض سلام و خسته نباشید .<br>لطفا بفرمائید که آنژیوگرافی آیا خطری دارد یا نه ؟ چون که برخی از افراد می گویند که ظاهرا آنژیوگرافی خطر دارد و احتمال بیماری را افزایش می دهد . لطفا در این مورد بیشتر توضیح بفرمایید . <br>با تشکر از زحمات شما
ثبت پاسخ جدید
برای ثبت پاسخ، لطفا وارد حساب کاربری خود شوید.
پاسخها
1 پاسخبا سلام
عروق كرونر رگهای خونی هستند كه خون دارای اكسیژن را به عضله قلب حمل میكنند. به منظور پمپ كردن خون به سراسر بدن، قلب باید ذخیره دائمی از اكسیژن را داشته باشد.
زمانی كه خون از بطن چپ خارج میشود به سرخرگ اصلی بدن یعنی آئورت وارد میشود. در همان ابتدای سرخرگ آئورت، نزدیك بالای قلب، دو سرخرگ كرونر منشعب شده است كه تحت عنوان سرخرگهای كرونر چپ و راست گفته میشوند. سرخرگهای كرونر در سطح قلب قرار گرفته و به شاخههای كوچكتر منشعب میشوند سپس به اعماق عضله قلب وارد شده و اكسیژن را به سلولهای قلب میرسانند.
داخل دیواره سرخرگها به طور طبیعی صاف و انعطاف پذیر است كه امكان حركت جریان خون را به راحتی فراهم میكند. طی سالها داخل دیواره رگ ممكن است با باقیمانده چربیها پوشیده شود.
زمانی كه این روند (كه آترواسكلروزیس نام دارد) دور سرخرگ كرونر را دربرگیرد، نتیجه بیماری عروق كرونر خواهد بود. ادامه تشكیل این رسوب باقیماندههای چربی كه پلاك نام دارند در دیواره عروق، باعث باریكتر شدن سرخرگها شده و جریان خون كاهش مییابد. این پلاكها میتوانند جریان خون سرخرگی را به حدی كاهش دهند كه باعث آنژین یا حمله قلبی شوند.
آنژین به صورت درد و ناراحتی در قفسه سینه، بازو، گردن یا فك ظاهر میشود و زمانی روی میدهد كه عروق كرونر مسدود شده اجازه عبور خون كافی را به عضله قلب نمیدهند. آنژین به طور مشخص طی فعالیت بدنی یا استرس روحی یعنی زمانی كه قلب شدیدتر كار میكند و به اكسیژن بیشتری نیاز دارد، روی میدهد و تنها چند دقیقه طول میكشد و با استراحت فروكش میكند.
در حمله قلبی، یك لخته خون معمولا در قسمت باریك رگ شكل میگیرد و راه عبور خون را مسدود میكند. این قطع جریان خون دارای اكسیژن به عضله قلب منجر به صدمه دائمی به بخشی از عضله قلب میشود. برخلاف درد آنژین، درد ناشی از حمله قلبی معمولا بیش از 15 دقیقه طول میكشد و با استراحت برطرف نمیشود.
برای جلوگیری از وقوع حمله قلبی ناشی از انسداد عروق امروزه روشهای تشخیصی و كارآمدی وجود دارد. یكی از مطمئنترین روشها برای تشخیص وجود گرفتگی در عروق كرونر آنژیوگرافی است.
در صورتی كه فردی دچار آنژین صدری، درد در ناحیه قفسه سینه، تنگی آئورت یا نارسایی قلبی كه علت آن مشخص نیست شده باشد معمولا متخصص قلب انجام عمل آنژیوگرافی را به او توصیه میكند.
به كمك آنژیوگرافی تعداد عروق كرونر مسدود شده، محل انسداد، و میزان آن مشخص میشود. آگاهی از این موارد به پزشك امكان میدهد نحوه درمان را تعیین كند.
در صورتی كه تشخیص انسداد و گرفتگی رگ تایید شود بر اساس میزان گرفتگی و تعداد و محل انها روش های درمانی متفاوتی پیشنهاد می شود . مانند آنژیوپلاستی و یا جراحی باز قلب و پیوند عروق.
به مطالعه رادیولوژی سرخرگ های خونی با تزریق ماده حاجب ید دار محلول در آب که ممکن است به طور مستقیم با سوزن پونکسیون و یا به روش کانتریزاسیون با هدایت کاتتر انجام شود ، آنژیوگرافی می گویند .البته در جریان این آزمایش جدا از مطالعه مرحله شریانی ، فازهای سیاهرگی و مویرگی نیز مورد مطالعه قرار می گیرند.
این آزمایش از همان اوایل کشف اشعه ایکس آغاز گردید به طوریکه اولین بار در سال 1896 هابیک و لیندنتال با تزریق ماده حاجب امولسیون مخلوط گچ سرخرگهای یک دست قطع شده انسان را نشان دادند.
به علت نبود مواد حاجب مناسب تا سال 1923 هیچ آزمایشی به روی عروق خونی انسان زنده صورت نگرفت . در سال 1923 اولین ونوگرافی با استفاده از برومید استرنسیوم و یک سال بعد اولین آنژیو گرافی ران با یدید سدیم (NaI) بر روی انسان زنده انجام گردید. متداول ترین تكنیك آنژیوگرافی x-ray angiography است. اساس و پایه برای x-ray angiography مشابه x-rayهای معمولی است.تنها تفاوت آنژیوگرافی با x-ray در این است كه اشعه X میرا شده توسط تشدیدكنندههای تصویر و نتایج تصویر با TV camera نمایش داده میشود. در سیستمهای آنژیوگرافی جدید، هر فریم از سیگنال TV آنالوگ به فریم دیجیتال تبدیل شده و در حافظه كامپیوتر ذخیره میشود.
در گذشته، آنژیوگرافی در تشخیص پاتولوژیك رگهای خونی بهكار میرفت، اما اكنون رادیولوژیستها و كاردیولوژیستها با استفاده ازx-ray angiography جراحیهای تهاجمی بسیار ظریفی را در سیستم گردش خونی، به خصوص شریانهای قلبی با عنوان P.T.A (Percotaneous Tranluminal Angioplasty) انجام میدهند. این روش در درمان بیماری تصلب شرایین کاربرد بسیار گسترده ای دارد و در مقایسه با عمل جراحی از مزایای متعدد از جمله درد بسیار کم ، کاهش خطر مرگ ومیر و اقتصادی بودن برخوردار است. روش PTA نه تنها در درمان بیماریهای شریانی به ویژه تنگی و انسدادها بلکه در درمان سرخرگهای کوچک قلب نیز کاربرد گسترده ای دارد .
در سالهای اخیر،تكنیكهای تصویر برداری سیستم گردش خون MR,CT,ultrasound برای تشخیص بیماریها توسعه یافته و تهاجم كمتری نسبت به x-ray angiography دارند و تنها فرستادن یك كاتتر به داخل رگ ماده حاجب (contrast) تزریق میشود.
طی آنژیوگرافی یك لوله بسیار كوچك به نام كاتاتر از قسمت كشاله ران به داخل رگ وارد میشود. سر كاتاتر یا در قلب و یا در مدخل عروق تغذیهكننده قلب قرار داده میشود و یك مایع خاص از طریق آن تزریق میشود كه به وسیله اشعه ایكس قابل رویت بوده و تصاویر را شفاف میسازد. تصاویر به دست آمده آنژیوگرام نامیده میشوند.
با عبور اشعه ایكس از بدن در مقادیر مختلف و جذب آن توسط بافتهای متفاوت تصویر تهیه شده و در كامپیوتر ذخیره و یا روی فیلم ظاهر میشوند. این روش در زمانی كوتاه وضعیت عروق قلب را به خوبی نشان میدهد و بیمار و پزشك كاملا از این وضعیت آگاه میشوند و پزشك نوع درمان را با اطمینان بیشتری تعیین میكند.
معمولا كلیه مراحل كار حدود نیم ساعت به طول میانجامد و پس از آن بیمار یك شب را در بیمارستان میگذراند اما پس از مرخص شدن از بیمارستان تكلیف او روشن شده در صورت وجود انسداد در عروق، تحت درمان مناسب قرار میگیرد.
بنابراین آنژیوگرافی دقیقترین اطلاعات ممكن از عروق را تهیه و قبل از عمل در اختیار جراح قرار میدهد. بر پایه این اطلاعات، جراح میتواند برخی از بیماریها را بدون نیاز به عمل جراحی باز، درمان كند و در صورت نیاز به عمل باز، این اطلاعات، جراح را در انجام سریع و دقیق این امر یاری رسانده و بهترین شرایط ایمنی را برای بیمار فراهم میكند.
البته می توان گفت که این تکنیک هم محدودیتهایی دارد که از آنجمله می توان به این موارد اشاره کرد:
1- محدودیت در دوز مواد حاجب
2- ریسك میكروبی شدن و نیز تولید ترومبوز در هنگام عبور كاتتر
3- ریسك بروز شوك
4- دوز نسبتاً بالای پرتو x هم برای بیمار و هم برای پزشك و پرسنل
شاید گاهی آنژیوگرافی نگران كننده به نظر برسد اما واقعیت این است كه در صورت انجام آن توسط متخصص كاردیولوژیست و در مركز درمانی مجهز و مطمئن، بیمار با مشكل خاصی مواجه نخواهد بود. باید بدانید که خطر خود بیماری به مرتب بیش از خطر احتمالی انجام بررسی های تشخیصی مانند آنژِیوگرافی برای فرد خواهد بود. در واقع نمی توان به صرف اینکه این اقدامات ممکن است برای فرد خطری داشته باشد ،خطر اصلی که همان بیماری زمینه ای است فراموش شود.
بنابراین بیماران باید بدانند آنچه نگرانكننده است وجود انسداد و گرفتگی عروق قلب است كه میتواند پیامدهای ناخوشایند و گاه غیرقابل جبرانی را به دنبال داشته باشد و آنژیوگرافی میتواند در پیشگیری از این عواقب كمك موثری باشد.
عروق كرونر رگهای خونی هستند كه خون دارای اكسیژن را به عضله قلب حمل میكنند. به منظور پمپ كردن خون به سراسر بدن، قلب باید ذخیره دائمی از اكسیژن را داشته باشد.
زمانی كه خون از بطن چپ خارج میشود به سرخرگ اصلی بدن یعنی آئورت وارد میشود. در همان ابتدای سرخرگ آئورت، نزدیك بالای قلب، دو سرخرگ كرونر منشعب شده است كه تحت عنوان سرخرگهای كرونر چپ و راست گفته میشوند. سرخرگهای كرونر در سطح قلب قرار گرفته و به شاخههای كوچكتر منشعب میشوند سپس به اعماق عضله قلب وارد شده و اكسیژن را به سلولهای قلب میرسانند.
داخل دیواره سرخرگها به طور طبیعی صاف و انعطاف پذیر است كه امكان حركت جریان خون را به راحتی فراهم میكند. طی سالها داخل دیواره رگ ممكن است با باقیمانده چربیها پوشیده شود.
زمانی كه این روند (كه آترواسكلروزیس نام دارد) دور سرخرگ كرونر را دربرگیرد، نتیجه بیماری عروق كرونر خواهد بود. ادامه تشكیل این رسوب باقیماندههای چربی كه پلاك نام دارند در دیواره عروق، باعث باریكتر شدن سرخرگها شده و جریان خون كاهش مییابد. این پلاكها میتوانند جریان خون سرخرگی را به حدی كاهش دهند كه باعث آنژین یا حمله قلبی شوند.
آنژین به صورت درد و ناراحتی در قفسه سینه، بازو، گردن یا فك ظاهر میشود و زمانی روی میدهد كه عروق كرونر مسدود شده اجازه عبور خون كافی را به عضله قلب نمیدهند. آنژین به طور مشخص طی فعالیت بدنی یا استرس روحی یعنی زمانی كه قلب شدیدتر كار میكند و به اكسیژن بیشتری نیاز دارد، روی میدهد و تنها چند دقیقه طول میكشد و با استراحت فروكش میكند.
در حمله قلبی، یك لخته خون معمولا در قسمت باریك رگ شكل میگیرد و راه عبور خون را مسدود میكند. این قطع جریان خون دارای اكسیژن به عضله قلب منجر به صدمه دائمی به بخشی از عضله قلب میشود. برخلاف درد آنژین، درد ناشی از حمله قلبی معمولا بیش از 15 دقیقه طول میكشد و با استراحت برطرف نمیشود.
برای جلوگیری از وقوع حمله قلبی ناشی از انسداد عروق امروزه روشهای تشخیصی و كارآمدی وجود دارد. یكی از مطمئنترین روشها برای تشخیص وجود گرفتگی در عروق كرونر آنژیوگرافی است.
در صورتی كه فردی دچار آنژین صدری، درد در ناحیه قفسه سینه، تنگی آئورت یا نارسایی قلبی كه علت آن مشخص نیست شده باشد معمولا متخصص قلب انجام عمل آنژیوگرافی را به او توصیه میكند.
به كمك آنژیوگرافی تعداد عروق كرونر مسدود شده، محل انسداد، و میزان آن مشخص میشود. آگاهی از این موارد به پزشك امكان میدهد نحوه درمان را تعیین كند.
در صورتی كه تشخیص انسداد و گرفتگی رگ تایید شود بر اساس میزان گرفتگی و تعداد و محل انها روش های درمانی متفاوتی پیشنهاد می شود . مانند آنژیوپلاستی و یا جراحی باز قلب و پیوند عروق.
به مطالعه رادیولوژی سرخرگ های خونی با تزریق ماده حاجب ید دار محلول در آب که ممکن است به طور مستقیم با سوزن پونکسیون و یا به روش کانتریزاسیون با هدایت کاتتر انجام شود ، آنژیوگرافی می گویند .البته در جریان این آزمایش جدا از مطالعه مرحله شریانی ، فازهای سیاهرگی و مویرگی نیز مورد مطالعه قرار می گیرند.
این آزمایش از همان اوایل کشف اشعه ایکس آغاز گردید به طوریکه اولین بار در سال 1896 هابیک و لیندنتال با تزریق ماده حاجب امولسیون مخلوط گچ سرخرگهای یک دست قطع شده انسان را نشان دادند.
به علت نبود مواد حاجب مناسب تا سال 1923 هیچ آزمایشی به روی عروق خونی انسان زنده صورت نگرفت . در سال 1923 اولین ونوگرافی با استفاده از برومید استرنسیوم و یک سال بعد اولین آنژیو گرافی ران با یدید سدیم (NaI) بر روی انسان زنده انجام گردید. متداول ترین تكنیك آنژیوگرافی x-ray angiography است. اساس و پایه برای x-ray angiography مشابه x-rayهای معمولی است.تنها تفاوت آنژیوگرافی با x-ray در این است كه اشعه X میرا شده توسط تشدیدكنندههای تصویر و نتایج تصویر با TV camera نمایش داده میشود. در سیستمهای آنژیوگرافی جدید، هر فریم از سیگنال TV آنالوگ به فریم دیجیتال تبدیل شده و در حافظه كامپیوتر ذخیره میشود.
در گذشته، آنژیوگرافی در تشخیص پاتولوژیك رگهای خونی بهكار میرفت، اما اكنون رادیولوژیستها و كاردیولوژیستها با استفاده ازx-ray angiography جراحیهای تهاجمی بسیار ظریفی را در سیستم گردش خونی، به خصوص شریانهای قلبی با عنوان P.T.A (Percotaneous Tranluminal Angioplasty) انجام میدهند. این روش در درمان بیماری تصلب شرایین کاربرد بسیار گسترده ای دارد و در مقایسه با عمل جراحی از مزایای متعدد از جمله درد بسیار کم ، کاهش خطر مرگ ومیر و اقتصادی بودن برخوردار است. روش PTA نه تنها در درمان بیماریهای شریانی به ویژه تنگی و انسدادها بلکه در درمان سرخرگهای کوچک قلب نیز کاربرد گسترده ای دارد .
در سالهای اخیر،تكنیكهای تصویر برداری سیستم گردش خون MR,CT,ultrasound برای تشخیص بیماریها توسعه یافته و تهاجم كمتری نسبت به x-ray angiography دارند و تنها فرستادن یك كاتتر به داخل رگ ماده حاجب (contrast) تزریق میشود.
طی آنژیوگرافی یك لوله بسیار كوچك به نام كاتاتر از قسمت كشاله ران به داخل رگ وارد میشود. سر كاتاتر یا در قلب و یا در مدخل عروق تغذیهكننده قلب قرار داده میشود و یك مایع خاص از طریق آن تزریق میشود كه به وسیله اشعه ایكس قابل رویت بوده و تصاویر را شفاف میسازد. تصاویر به دست آمده آنژیوگرام نامیده میشوند.
با عبور اشعه ایكس از بدن در مقادیر مختلف و جذب آن توسط بافتهای متفاوت تصویر تهیه شده و در كامپیوتر ذخیره و یا روی فیلم ظاهر میشوند. این روش در زمانی كوتاه وضعیت عروق قلب را به خوبی نشان میدهد و بیمار و پزشك كاملا از این وضعیت آگاه میشوند و پزشك نوع درمان را با اطمینان بیشتری تعیین میكند.
معمولا كلیه مراحل كار حدود نیم ساعت به طول میانجامد و پس از آن بیمار یك شب را در بیمارستان میگذراند اما پس از مرخص شدن از بیمارستان تكلیف او روشن شده در صورت وجود انسداد در عروق، تحت درمان مناسب قرار میگیرد.
بنابراین آنژیوگرافی دقیقترین اطلاعات ممكن از عروق را تهیه و قبل از عمل در اختیار جراح قرار میدهد. بر پایه این اطلاعات، جراح میتواند برخی از بیماریها را بدون نیاز به عمل جراحی باز، درمان كند و در صورت نیاز به عمل باز، این اطلاعات، جراح را در انجام سریع و دقیق این امر یاری رسانده و بهترین شرایط ایمنی را برای بیمار فراهم میكند.
البته می توان گفت که این تکنیک هم محدودیتهایی دارد که از آنجمله می توان به این موارد اشاره کرد:
1- محدودیت در دوز مواد حاجب
2- ریسك میكروبی شدن و نیز تولید ترومبوز در هنگام عبور كاتتر
3- ریسك بروز شوك
4- دوز نسبتاً بالای پرتو x هم برای بیمار و هم برای پزشك و پرسنل
شاید گاهی آنژیوگرافی نگران كننده به نظر برسد اما واقعیت این است كه در صورت انجام آن توسط متخصص كاردیولوژیست و در مركز درمانی مجهز و مطمئن، بیمار با مشكل خاصی مواجه نخواهد بود. باید بدانید که خطر خود بیماری به مرتب بیش از خطر احتمالی انجام بررسی های تشخیصی مانند آنژِیوگرافی برای فرد خواهد بود. در واقع نمی توان به صرف اینکه این اقدامات ممکن است برای فرد خطری داشته باشد ،خطر اصلی که همان بیماری زمینه ای است فراموش شود.
بنابراین بیماران باید بدانند آنچه نگرانكننده است وجود انسداد و گرفتگی عروق قلب است كه میتواند پیامدهای ناخوشایند و گاه غیرقابل جبرانی را به دنبال داشته باشد و آنژیوگرافی میتواند در پیشگیری از این عواقب كمك موثری باشد.