سوال 708669

باسلام
هر بیمار کاندید مصرف ، باید کاملاً در مورد عوارض احتمالی آن مطلع گردد. بیشتر عوارض، وابسته به دوز هستند. شایع ترین عوارض ، عوارض خفیف تر آن شامل: خشکی پوست به ویژه ناحیۀ صورت و لب ها که ممکنست با خارش و پوسته ریزی مختصر همراه باشد، قرمزی پوست، خشکی گلو که می تواند منجر به خشونت صدا گردد، خشکی غشاء مخاطی داخل بینی که گاهی با خونریزی توأم است، خشکی و تحریک پذیری چشم ها که ممکنست در آن دسته از بیماران که از لنز تماسی استفاده می نمایند، مشکل ایجاد کند، دردهای عضلانی که در اینصورت باید از ورزش های شدید اجتناب نمود، افزایش موقت ریزش مو و . . . می باشند.
دستۀ دوم، عوارض جدی تر ناشی از این دارو بوده که خوشبختانه شیوع کمتری دارند. شامل سر درد، احساس گیجی، ضعف، بیحسی، خستگی، خواب آلودگی، تهوع و استفراغ، تعریق، تغییرات سیکل قاعدگی، تغییرات بینایی، کاهش شنوایی، اختلال تمرکز، کاهش اشتها و وزن، زردی، مشکلات کبدی، کم خونی، تشنج، خشکی مفاصل و عضلات، بیماری التهابی روده، تغییرات خلق ( شامل افسردگی، اختلالات روحی و رفتاری که در موارد نادر به افکار و اقدام به خود کشی می انجامد )، عفونت های سیستمیک یا موضعی ( نظیر عفونت بافت احاطه کنندۀ بستر ناخن )، افزایش پیگمانتاسیون پوستی، تورم غدد، التهاب ملتحمه، دیستروفی ناخن، حساسیت به نور، دفع خون یا پروتئین در ادرار، التهاب عروقی، تغییرات سطح گلوکز خون (به ویژه در بیماران دیابتی )، افزایش سطح اسید اوریک خون که می تواند در مقادیر بالا، عملکرد کلیه را مختل نموده و یا در افراد مبتلا به نقرس سبب بروز حملۀ جدید شود، کاهش سلول های خونی که کم خونی، تسهیل کبود شدگی و خونریزی و نیز افزایش استعداد ابتلا به عفونت را به دنبال دارد و . . .
ـ اثرات سمی روی کبد : عملکرد کبد باید قبل و نیز یکماه بعد از شروع درمان، توسط تست های کبدی چک شده و سپس هر 3 ماه یکبار تکرار گردد.
مواردی از هپاتیت بالینی و نیز افزایش خفیف تا متوسط آنزیم های کبدی در تقریباً 15% افرادی که تحت درمان با روآکوتان هستند، دیده می شود. گاهی اوقات حین ادامۀ مصرف دارو و یا با کاهش دوز آن، سطح این آنزیم ها به حد نرمال برمی گردد. چنانچه سطح آنزیم های کبدی به حد نرمال برنگشته و یا شک به بروز هپاتیت وجود داشته باشد، باید دارو را قطع و به بررسی علت آن پرداخت.
ـ افزایش خوش خیم فشار داخل جمجمه : مصرف ان با افزایش فشار داخل جمجمه همراه بوده است. نشانه های اولیۀ آن سردرد، تهوع، استفراغ و اختلال بینایی هستند . بیمارانی که دچار این علایم می شوند، باید از لحاظ تورم دیسک بینائی معاینه و در صورت مثبت بودن نتیجه، سریعاً قطع و به نورولوژیست ارجاع داده شوند.
ـ کدورت قرنیه : در صورت بروز هرگونه مشکل بینایی در زمان مصرف این دارو، باید مصرف آنرا قطع کرده و حتماً معاینۀ چشمی صورت گیرد. موارد مشاهده شده از کدورت قرنیه، اکثراً در پیگیری 7-6 هفته بعد از قطع ، برطرف شده بودند.
ـ متابولیسم چربی ها : قبل از شروع مصرف و بعد از آن با فواصل معین باید میزان چربی های خون را اندازه گیری نمود. برخی از بیماران دریافت کنندۀ روآکوتان افزایش تری گلیسرید، کاهش HDL و افزایش سطح کلسترول خون را تجربه می کنند. این تاثیرات بر تری گلیسرید، HDL و کلسترول، به دنبال قطع قابل برگشت هستند. معمولاً پاسخ چربی خون به مصرف ، ظرف 4 هفته رخ می دهد. بیماران چاق، دیابتی، الکلی و دارای زمینۀ خانوادگی مثبت، بیشتر مستعد افزایش تری گلیسرید هستند. تری گلیسرید بیش از 800 میلی گرم درصد، ریسک ابتلا به پانکراتیت را هم بالا می برد.
ـ دیابت : در بیماران دیابتی، تعیین مکرر قند خون در دوران استفاده توصیه می شود. همچنین موارد جدید از بروز دیابت در زمان مصرف گزارش شده است.
ـ کاهش دید شبانه : با توجه به اینکه وقوع این امر ناگهانیست، بیماران باید نسبت به این عارضۀ بالقوه آگاه شده و برای رانندگی و یا کار با ماشین آلات در طی شب، احتیاطات لازم را به عمل آورند.
هیپراستوزیس : به دنبال مصرف مقادیر بالا به خصوص برای درمان مواردی غیر از آکنه، مواردی از افزایش بافت استخوانی ملاحظه شده است. رادیوگرافیهای کنترل که در مطالعات آینده نگر از بیماران درمان شده بعمل آمده، نمونه هایی از هیپراستوزیس استخوانی را نشان داده است.
ـ بیماری التهابی روده : این عارضه، بیشتر در بیماران دارای سابقۀ ناراحتی های روده ای مشـاهده می شـود. در کلـیۀ بیمارانی کـه درد شکـمی،
خونریزی از مقعد و یا اسهال شدید را تجربه می کنند، مصرف باید قطع شود.
مهمترین عارضه در رابطه با مصرف ، تراتوژن بودن آنست. ریسک بالای ابتلای جنین به نقائص و ناهنجاری های متعدد مادرزادی و نیز سقط، مصرف آنرا در خانم های باردار، مطلقاً ممنوع ساخته است. حتی در خانم های غیر حامله که در سن و شرایط باروری قرار دارند، استفاده از یک روش مؤثر جلوگیری از بارداری، به طور مداوم از یکماه قبل تا یکماه بعد از مصرف ضروریست. حتی اغلب به استفادۀ همزمان از دو روش توصیه می شود. خانم هایی که در سن باروری هستند، باید پیش از شروع مصرف، از نظر رد بارداری آزمایش شده و مصرف دارو را از روز دوم یا سوم قاعدگی آغاز کنند. در دورۀ مصرف نیز باید به طور ماهیانه، تست بارداری انجام شده و به بیمار اطلاعات کافی در مورد عواقب بروز بارداری در این دوران داده شود. همچنین در دوران شیردهی نیز باید مصرف را قطع نمود.

همه این عوارض در یک فرد بوجود نمی آید .خیلی از این عوارض وابسته به دوز دارو هستند.مثلاً اگر دو کپسول در روز به یک کپسول در روز کاهش داده شود از خشکی وپوسته ریزی لب به میزان زیادی کاسته می شود.بالا رفتن چربی خون معمولاً در افرادی که زمینه ارثی چربی خون بالا دارند بوجود می آید.حتی اگر چربی خون بالا رود می توان با گرفتن رژیم و مصرف داروهای ضد چربی مشکل را حل کرد.
ریزش مو خیلی کم ایجاد می شود.حتی اگر ایجاد شود خودبخود بهبود می یابد.
خطرناک ترین عارضه هنگامی ایجاد می شود که خانم حامله این دارو را مصرف کند.این دارو از سه ماه قبل از باردار شدن تا اتمام شیردهی نباید مصرف شود.
از عوارض جانبی داروها هراس نداشته باشید و به پزشک خود اطمینان کنید چون ترس از دارو باعث اختلال در روند درمان می گردد. در صورت هر گونه تغییری در مزاج و وضعیت جسمی پزشک خود را مطلع نمایید. اگر داروئی غیر از داروی درمانی جوش مصرف می کنید به پزشک اطلاع دهید. مصرف بعضی از داروها در زمان بارداری و شیر دهی مضر هستند بنابراین در صورتی که شما باردار هستید یا به نوزادتان شیر می دهید به اطلاع پزشک برسانید. در مواقعی جوش به داروهای رایج جواب ندهد و یا جوش بصورت کیست و ندول های بزرگ باشد با صلاحدید پزشک شاید نیاز به مصرف دارو (ایزوترتینوئین) باشید. این دارو عوارض متعددی دارد که الزاماْ در هر بیماری دیده نمی شود. باید قبل از شروع و در طول درمان برای پیشگیری از عوارض این دارو معاینات پزشکی و آزمایشات لازم انجام گیرد. در حین مصرف این دارو و احتیاطاْ تا یک سال بعد از قطع دارو باید جلوگیری از حاملگی صورت گیرد. دوره درمان باید کامل شود چون می تواند باعث عود جوش گردد. توصیه های پزشک را در حین درمان جوش فراموش نکرده و دقیقاْ اجرا کنید. همیشه در ذهن داشته باشید که جوش را نمی توان بطور کامل از بین برد ولی می توان آن را کنترل نمود.
نتیجه اینکه مصرف ان زیر نظر پزشک متخصص پوست ایمن ومطمئن است.
متخصص پوست قادر است عوارص دارو را مدیریت کند.